Durf jij jezelf te zijn op je werk?

Nou ik dus niet! Wat heb ik veel tijd doorgebracht op werkplekken waar ik me niet fijn voelde. Ik ervaarde meestal een licht gespannen sfeer van onveiligheid waarbij ik constant ‘aan’ stond. Ik voelde vaak de druk dat ik het goed moest doen. Ook werd ik geplaagd door twijfelende gedachten. Geregeld ging ik met mezelf in beraad of ik strategisch handig bezig was. Dit alles speelde zich allemaal razendsnel en onbewust in mijn hoofd af.

Een behoorlijke vermoeiende bezigheid kan ik je verklappen.
Ik had last van mijn gedachten, gedrag en de werksfeer. Ik worstelde hiermee. En ik was niet de enige die ploeterde, merkte ik op. Weer anderen konden ogenschijnlijk prima aarden op de werkvloer. Zij maakten lol, waren nadrukkelijk aanwezig of liepen veel door het pand. De meer introverte types trokken zich meestal wat terug. Iedereen had zijn of haar manier om te dealen met de werkcultuur. Leuk of niet leuk!

Wat houd je echt bezig?

Mijn strategie om de dag door te komen, was me een beetje terugtrekken en gewoon mijn werk doen. Met af en toe een kritische vraag en een eigenwijze noot. Maar niet teveel want als freelancer zat ik daar immers om de klus te klaren en te zorgen dat mijn opdrachtgever tevreden was. In de pauzes kletste ik een beetje mee, we wisselde verhalen uit over vakanties of hobby’s. Oh wat vond ik dat vermoeiend. Nooit of heel zelden werd gedeeld wat je echt bezighield. Waar jij van wakker lag. Welke dromen jij hebt. Als ik al een poging deed, werd ik met wazige ogen aangekeken of werd de vraag weggelachen.
Weer terug op de werkvloer was het niet heel anders. Als het spannend werd, sprak zelden iemand zich uit over wat hij echt dacht of vond. Ik kon me nog lekker verschuilen achter het feit dat ik freelancer was en kon mezelf er veilig buitenplaatsen. Maar echt lekker voelde ik me daar ook niet bij.
Waarom kon ik niet gewoon mezelf zijn? Het lag niet aan de inrichting of de manager en ook niet aan de dienst die we verkochten. Zelfs niet aan mijn vriendelijke collega’s. Maar waaraan dan wel?

Angst als fundament

Hoewel er meer oorzaken zijn voor mijn gedrag, wil ik er nu een uitlichten waar men nauwelijks over spreekt maar wel zwaar weegt.
Het prestatiesysteem!! Functioneren in dit systeem én helemaal jezelf zijn, is niet gemakkelijk. In het prestatiesysteem gaat het erom dat je presteert: steeds beter, sneller en meer. Je wordt geacht het altijd goed te doen. Het is een systeem waarin je overspoeld wordt door informatie, regels, methodieken en modellen. Kijk maar eens om je heen en zie hoe bijvoorbeeld in het onderwijs en de zorg medewerkers steeds meer lijden onder dit systeem. Mijns inziens is het een systeem gebaseerd op zoveel mogelijk controle en beheersing: op angst dus. Want als je niet sneller, beter of meer presteert, heeft dat consequenties, meestal negatieve. Je krijgt kritiek, wordt afgewezen of erger; je ligt eruit. De angst voor deze consequenties is het fundament waarop het prestatiesysteem drijft.
De onderliggende angst voor afwijzing, het niet goed te doen, kritiek, raar gevonden te worden, het verkeerde te zeggen, er niet bij te horen, je baan te verliezen is zo groot dat je bereid bent om telkens weer te kiezen voor de (overlevings)strategie die werkt voor jou.

De druk toleren

We brengen een heel groot deel van onze tijd door op ons werk. Dan wil je daar toch jezelf zijn en je helemaal op je gemak voelen, lijkt me. Toch blijven we strategisch aftasten, pleasen, ons inhouden, overdreven hard werken, maskers opzetten, op onze hoede zijn. We tolereren de druk van presteren, en meer. En daarmee blijven we ontrouw aan onszelf, iedere keer weer. Auw!

Sfeer verbeteren

Wil jij hier verandering in brengen? Erken dan jouw angst en kijk ernaar. Dat is de eerste stap op weg naar veiligheid en vrijheid. Naar voluit leven en werken. Dat is niet gemakkelijk maar wel doeltreffend. Ik denk dat hier vooral een grote rol is weggelegd voor leidinggevenden. Werknemers hebben immers de neiging om gedrag en meningen van hen over te nemen. Als een directeur of leidinggevende zich kwetsbaar opstelt en eigen fouten of angsten toegeeft, dan kun je de sfeer verbeteren.

Ik heb de laatste jaren heel wat angsten in de ogen gekeken, doorleefd en getransformeerd in liefde. Ik merk dat ik daardoor steeds meer trouw durf te zijn aan wie ik in essentie ben, wat ik wil en verlang. Dus niet wat hoort of anderen willen dat ik ben of doe. Hoe vaker ik angst erken en aankijk, hoe meer ik aanwezig ben en voluit leef. En dat is zo fijn!

Omgaan met angst is een van de aspecten waarmee ik werk in het communicatielab in bedrijven en tijdens de Time-Out trajecten op de Buitenplek.
Wil je meer weten over hoe je angst stap voor stap kunt transformeren in voluit jezelf zijn op de werkvloer? Kijk dan op www.buitenplektimeout.nl of communicatielabs.

Hartelijke groet,

Wineke